Tam, gdzie złoto jest zawsze na horyzoncie
Slawonia
Dźwięki tradycji
Tam gdzie Dunaj całuje niebo, winnice zdobią impresjonistyczne krajobrazy, stare góry skrywają legendy, a europejska Amazonka skrywa się w zmierzchu – kryje się magia chorwackiego wschodu.
Położona nad brzegiem dawnego Morza Panońskiego, Slawonia jest dumna z najpiękniejszej katedry od Wenecji po Stambuł, koni białych niczym śnieg, szlacheckich zamków i zaawansowanej Kultury Vučedol.
Dokąd iść?
Szlaki Morza Panońskiego
Złota Dolina, jak ją nazywali Rzymianie, spieszy na spotkanie potężnych fal pana Dunaj i dwóch pań, Drawy i Sawy, tworząc przy tym wspaniałość natury, gdzie kwitną najpiękniejsze słoneczniki i rosną najlepsze winorośle.
Bogactwo krajobrazów zachwyci Cię w Parku przyrody Kopački rit, hand made by rzeka, grą Dunaju i Drawy, magiczny wodny świat, który celebruje życie w milionach barw i zapachów. Chorwacka wersja Amazonki to jedna z najlepiej zachowanych równin zalewowych w Europie, mozaika jezior, lasów i łąk, którymi rządzi majestatyczny orzeł bielik. Wejdź w buty odkrywcy i popłyń w senne krajobrazy Ritu, a spacerując lub jeżdżąc konno zamiast duchów na bagnach, z pewnością dostrzeżesz jelenie i dziki. W północnej części parku, w pięknym dębowym lesie, niczym elf czeka na Ciebie zamek Tikveš, którego urodą zachwycała się szlachta i elity państwowe z dynastii Habsburgów i sam Josip Broz Tito.
Kopački rit
W Baranji na wschodzie Chorwacji, w Kopačkom ritu woda tworzy unikalne mozaiki, jakby za każdym razem malując jeszcze piękniejszy obraz. Jeziora, kanały, bagna, pnie drzew, lasy zalewowe, wilgotne łąki – ten czarowny krajobraz między Dunajem a Drawą charakteryzuje się także wyjątkową bioróżnorodnością. Na jednym z największych nizin rzeczno-błotnych w Europie znalazło schronienie ponad 2.700 gatunków biologicznych, a rezerwat zoologiczny jest jego najcenniejszą częścią. Kiedy Kopački Rit został uznany za park przyrody w 1976 roku, potwierdzono znaczenie tego wyjątkowo zachowanego obszaru zalewowego, który od 1993 roku jest częścią Ramsarskiej Listy terenów podmokłych o światowym znaczeniu, a od 2021 roku także pierwszego UNESCO światowego rezerwatu biosfery Mura-Drava-Dunaj.
Papuk
W lasach Papuka ukrywa się bogaty świat roślin i zwierząt, a na jego obrzeżach znajdują się ruiny średniowiecznych miast, na stokach malownicze wsie i winnice. Papuk z pełnym uzasadnieniem nosi dwie „tytuły” – został uznany za Park Przyrody w 1999 roku, a geoparkiem w 2007 roku. Jest wyjątkowy ze względu na niezwykle bogatą historię geologiczną i wielu uważa go za jedną z najpiękniejszych gór w Slawonii. Dzięki czarującym krajobrazom i najwyższemu szczytowi o wysokości 953 m n.p.m. regularnie trafia na listy pomysłów na weekendowe wycieczki. Dla tych, którzy nie wiedzą, gdzie znajduje się Papuk, położony jest we wschodniej Chorwacji, w górzystej części Slawonii, znanej z tradycyjnej oferty enogastronomicznej, co czyni go doskonałym wyborem dla osób łączących aktywny wypoczynek z hedonizmem.
Hedonizm tego wiejskiego kompleksu pokaże Ci, dlaczego Barania nazywana jest także matką wina, a jazda na rowerze szlakiem Dunavska ruta czy wałęsanie się po masywie Barani w kierunku miasteczek Kneževi Vinogradi i Zmajevac odkryje przed Tobą magiczny świat piwnic win (gatori), naturalnych ścieżek (surduk) i najlepszych win.
Liczne szlaki poświęcone winu i odwiedziny w piwnicach win odkryją przed Tobą powody, dla których Rzymianie nazywali ten region złotym wzgórzem, a wizyta w etnowiosce w Karanac zapewni Ci autentyczne doświadczenie Slawonii. Wspaniałe doznania winne, łączą się z doskonałą gastronomią i słynną slawońską gościnnością, dzięki czemu z tej części Chorwacji po prostu nie możesz wyjechać głodny. Życie wsi i agroturystyka, przy ogniu trzaskającym w kominku przywołają opowieści o kobietach i mężczyznach, a skwarki (čvarci), suszony boczek (sušena slanina), kulen, fiš-paprikaš i čobanac, to tylko niektóre z lokalnych specjałów, których koniecznie musisz skosztować.
Niczego nie stracą tu także miłośnicy letniego wypoczynku, którym wystawny slawoński stół oferuje przejażdżki łodzią motorową i odkrywanie licznych piaszczystych plaż nad rzekami.
Plaża w Draž ma przydomek slawońskie Malediwy, na Drawie koło Osijeka czeka na Ciebie popularna Copacabana, a upalne dni możesz też spędzić na wyspie. Vukovarska ada zachwyci Cię swobodną atmosferą, a podczas Festiwalu Filmowego w Vukovarze możesz cieszyć się filmowymi hitami, pod gołym niebem. Wyjątkowa atrakcja czeka na Ciebie w Slavonskim Brodzie, gdzie niedaleko potężnych murów Twierdzy Festung znajduje się ulica Splavarska, której mieszkańcy żyją na wodzie.
Żyzna slawońska ziemia słowiańska przez wieki przyciągała wielu szlachciców, których wersję Gry o Tron możesz odkryć, zwiedzając liczne zamki.
Otworzą się przed Tobą luksusowe domy władców, rezydencje zamożnych właścicieli ziemskich, a eleganckie ogrody przeniosą Cię w romantyczną epokę powozów i dworskich balów. Dunajski piękniś – zamek Eltz – jest dziś siedzibą muzeum miejskiego Vukovaru, a w miastach Našice i Virovitica odwiedź zamki rodu Pejačević, słynnej rodziny szlacheckiej, która zajmuje ważne miejsce w historii Slawonii.
W Valpovo czeka na Ciebie zamek Prandau-Normann, którego kaplica kryje w sobie jedne z najpiękniejszych organów w Chorwacji, dzieło słynnego XIX-wiecznego mistrza Józsefa Angstera, który za życia zbudował prawie 1000 organów, z których najbardziej znane to te w bazylice św. Szczepana w Budapeszcie.
Królewskie przeżycia czekają też na Ciebie w Iloku, najbardziej na wschód wysuniętym mieście Chorwacji. Dunaj, zamki i wino to zwycięskie połączenie miasta, z którego na wzgórzu dominuje Twierdza Ilok wewnątrz której znajduje się także zamek Odescalchi oraz piwnice win iločki podrumi, z których sławne wino traminac serwowano podczas koronacji angielskiej królowej Elżbiety II. Wycieczkę zakończ w królewskim stylu, lampką wina w wiejskiej posiadłości Principovac.
Bogata historia wije się pod Twoimi stopami, podczas zwiedzania slawońskich miast. Osijek oczaruje Cię Fortecą z XVIII wieku, konkatedrą św. Piotra i Pawła, mnóstwem skwerów, parków i secesyjnych budynków, a dowiesz się też, czym jest knedl sat. Dravska promenada jest idealna do spacerów i jazdy na rowerze, a koniecznie wypróbuj też prom Kompa, bez której doświadczenie slawońskiej metropolii będzie niepełne.
Dunavska symfonia Vukovaru łączy w sobie barokową starówkę i murale, a niegdysiejsze blizny zastąpiono sztuką uliczną 3D. Odwiedź wieżę ciśnień, która opowie Ci historię miasta-bohatera, miejsce narodzin laureata Nagrody Nobla Leopolda Ružička, którego możesz poznać dzięki hologramowi i spektakularne Muzeum Kultury Vučedol, które otworzy przed Tobą zupełnie nowe horyzonty.
Liczne narody i cywilizacje pozostawiły swoje ślady na tym żyznym terenie, a bogata historia miasta Vinkovci sięga ponad ośmiu tysięcy lat. Najstarsza nieprzerwanie zamieszkała osada w Europie, leży na obszarze starożytnej Cibalae, gdzie urodzili się cesarze rzymscy, bracia Walens i Walentynian, a piękne barokowe centrum miasta zdobią motywy z naczynia Orion, na którym odnaleziono najstarszy kalendarz indoeuropejski.
Równina przytykana złotem, kipi naturalnym bogactwem, wśród którego znajduje się delikatny drewniany gigant – dąb szypułkowy. Jego królestwo nazywa się Spačvanska šuma i jest to jeden z największych w Europie lasów dębu slawońskiego, drewna, z którego w dawnych czasach budowano też eleganckie żaglowce. W tym nieskończonym obszarze lasów, obmywanych przez liczne rzeki i kanały, znajduje się wodne bogactwo zwane Otočki Virovi. Podobnie jak Kopački Rit w miniaturze, jest to raj trzcin i turzyc, miejsce bytowania bocianów i plac zabaw dla zwinnych wydr.
Jeśli wyruszysz na zachód, niczym latarnia morska powitają Cię czerwone wieże katedry św. Piotra, największego symbolu Đakova, małego miasteczka, które przyciągnie Cię swoją starówką w stylu secesyjnym i czworonożnymi arystokratami.
Konie lipicańskie łączą w sobie elegancję baletnicy i wspaniałą siłę, a wizyta w Państwowej Stadninie Koni Đakovo i Lipik, odkryje przed Tobą fascynującą historię tego szlachetnego zwierzęcia. O tym, że Slawonia to nie tylko bezkresna równina, przekonasz się w starych górach, u podnóży których powstaje niebiańskie wino graševina z winnic Kutjevački podrum. Niegdysiejsza wyspa na Morzu Panońskim dziś jest Parkiem Przyrody Papuk, częścią sieci Geoparków UNESCO. Królestwo lasów i roztańczonych wróżek, w którym śpią średniowieczne mury Ružica Grada i głośno szumiące wody Skakavac, jednego z najpiękniejszych w Slawonii.
Co jeść?
Ziemia obfitości, gościnności i radosnych ludzi
Na koniec przespaceruj się malowniczą uliczką slavońskiej wioski zwaną tu ‘šorem’. Na niej można zobaczyć ludowe stroje zdobione szczególnie pięknym tradycyjnym haftem i złotą nicią, delektować się zapachem smakowitej szynki i fenomenalnego ‘kulenu’ unoszącym się z kuchni, a w kotłach dostrzec słynny ‘fiš-paprikaš’.Witamy w Slavonii!